THÀNH LẬP CÔNG TY VIỆT NAM
Bạn đang có ý tưởng kinh doanh nhưng chưa biết cách thành lập công ty và bối rối trước những thủ tục hành chính phức tạp? Đừng lo, DHtaxlaw sẽ là người bạn đồng hành đáng tin cậy trong hành trình khởi nghiệp của bạn.
Việt Nam là thị trường bán lẻ có nhiều tiềm năng, thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư nước ngoài. Tuy nhiên, việc thành lập doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài không đồng nghĩa doanh nghiệp đương nhiên được bán hàng trực tiếp cho người tiêu dùng.
Để thực hiện hoạt động bán lẻ tại Việt Nam, nhà đầu tư cần rà soát đồng thời điều kiện tiếp cận thị trường, quyền phân phối, loại hàng hóa kinh doanh và các giấy phép thương mại cần thiết. Tùy mô hình hoạt động, doanh nghiệp có thể phải thực hiện thủ tục cấp Giấy phép kinh doanh thực hiện quyền phân phối bán lẻ hàng hóa và Giấy phép lập cơ sở bán lẻ.
Trong bài viết này, DHtaxlaw sẽ giúp nhà đầu tư làm rõ quyền bán lẻ của nhà đầu tư nước ngoài, điều kiện cần đáp ứng và những thủ tục quan trọng trước khi triển khai hoạt động tại Việt Nam.

1. Nhà đầu tư nước ngoài có được bán lẻ tại Việt Nam không?
Có, nhưng không phải mọi trường hợp đều được bán lẻ tự động.
Nhà đầu tư nước ngoài có thể tham gia thị trường bán lẻ Việt Nam nếu đáp ứng các điều kiện tiếp cận thị trường và điều kiện chuyên ngành tương ứng.
Đối với hoạt động mua bán hàng hóa của nhà đầu tư nước ngoài và tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, ngoài pháp luật đầu tư còn phải xem xét các quy định chuyên ngành về hoạt động mua bán hàng hóa và các hoạt động liên quan trực tiếp đến mua bán hàng hóa.
Vì vậy, việc một nhà đầu tư đã thành lập công ty tại Việt Nam chưa đủ để kết luận doanh nghiệp có thể bán lẻ. Doanh nghiệp cần xác định chính xác quyền thương mại được thực hiện và giấy phép cần có trước khi kinh doanh.
2. Quyền bán lẻ là gì?
Bán lẻ có thể được hiểu là hoạt động bán hàng hóa trực tiếp cho cá nhân, hộ gia đình hoặc tổ chức khác nhằm phục vụ nhu cầu tiêu dùng.
Trong hoạt động thương mại, quyền bán lẻ cần được phân biệt với các quyền khác như:
Việc doanh nghiệp có quyền nhập khẩu hàng hóa vào Việt Nam không có nghĩa doanh nghiệp đương nhiên có quyền bán trực tiếp hàng hóa đó cho người tiêu dùng.
Do đó, trước khi triển khai dự án, nhà đầu tư nên xác định rõ mình muốn thực hiện hoạt động nào thay vì chỉ đăng ký chung ngành nghề kinh doanh thương mại.
3. Có công ty FDI có đồng nghĩa được bán lẻ không?
Không.
Đây là một trong những vấn đề nhà đầu tư nước ngoài thường nhầm lẫn.
Một doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài có thể đã hoàn tất thủ tục thành lập doanh nghiệp, được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp nhưng vẫn phải thực hiện thêm thủ tục chuyên ngành nếu hoạt động bán lẻ thuộc trường hợp phải cấp phép.
Đặc biệt, cần phân biệt hai vấn đề:
Thứ nhất, quyền thực hiện hoạt động phân phối bán lẻ.
Doanh nghiệp phải xác định mình có được thực hiện quyền phân phối bán lẻ hàng hóa hay không và có thuộc trường hợp phải xin Giấy phép kinh doanh hay không.
Thứ hai, quyền lập cơ sở bán lẻ.
Nếu doanh nghiệp muốn mở cửa hàng, siêu thị hoặc cơ sở bán lẻ tại một địa điểm cụ thể, cần tiếp tục kiểm tra điều kiện và thủ tục Giấy phép lập cơ sở bán lẻ.
4. Nhà đầu tư nước ngoài muốn bán lẻ cần kiểm tra những gì?
4.1. Điều kiện tiếp cận thị trường
Đây là bước cần thực hiện trước khi thiết kế hồ sơ đầu tư.
Nhà đầu tư cần rà soát:
Việc kiểm tra từ đầu giúp xác định doanh nghiệp có thể tham gia thị trường với phạm vi nào và cần thực hiện những thủ tục gì.
4.2. Quyền phân phối dự kiến thực hiện
Doanh nghiệp cần xác định rõ mục tiêu là:
Mỗi quyền thương mại có thể dẫn đến yêu cầu pháp lý khác nhau.
4.3. Loại hàng hóa kinh doanh
Không nên chỉ kiểm tra quyền bán lẻ mà bỏ qua danh mục hàng hóa.
Một số hàng hóa có thể chịu quy định quản lý chuyên ngành hoặc điều kiện kinh doanh riêng. Vì vậy, doanh nghiệp cần lập danh sách sản phẩm dự kiến kinh doanh để kiểm tra đầy đủ trước khi xin phép.
4.4. Giấy phép kinh doanh
Đối với trường hợp thuộc diện phải cấp phép, doanh nghiệp cần xem xét thủ tục Giấy phép kinh doanh thực hiện quyền phân phối bán lẻ hàng hóa.
Giấy phép này liên quan đến quyền thực hiện hoạt động thương mại của doanh nghiệp và cần được phân biệt với giấy phép gắn với từng cơ sở bán lẻ.
4.5. Giấy phép lập cơ sở bán lẻ
Nếu doanh nghiệp dự kiến mở cửa hàng hoặc cơ sở bán lẻ cụ thể, cần kiểm tra điều kiện và thủ tục Giấy phép lập cơ sở bán lẻ.
Đặc biệt đối với doanh nghiệp xây dựng chuỗi cửa hàng, mỗi địa điểm mới cần được rà soát riêng về diện tích, vị trí, mô hình hoạt động và điều kiện cấp phép.
5. Giấy phép kinh doanh và Giấy phép lập cơ sở bán lẻ khác nhau thế nào?
Hai loại giấy phép này có mục đích khác nhau:
Tiêu chí | Giấy phép kinh doanh | Giấy phép lập cơ sở bán lẻ |
Đối tượng | Tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài thuộc trường hợp phải cấp phép | Doanh nghiệp FDI lập cơ sở bán lẻ |
Phạm vi | Quyền thực hiện hoạt động thương mại được cấp phép | Cơ sở bán lẻ tại địa điểm cụ thể |
Mục đích | Cho phép doanh nghiệp thực hiện hoạt động thuộc phạm vi giấy phép | Cho phép lập cơ sở bán lẻ theo hồ sơ được chấp thuận |
Địa điểm | Gắn với hoạt động của doanh nghiệp | Gắn với từng cơ sở bán lẻ |
ENT | Không phải mọi trường hợp đều áp dụng | Có thể phát sinh đối với một số cơ sở bán lẻ ngoài cơ sở thứ nhất |
Có thể hiểu đơn giản: Giấy phép kinh doanh tập trung vào quyền hoạt động thương mại của doanh nghiệp, còn Giấy phép lập cơ sở bán lẻ tập trung vào địa điểm bán lẻ cụ thể.
6. Điều kiện để doanh nghiệp FDI được thực hiện quyền bán lẻ
Điều kiện cụ thể phụ thuộc vào nhà đầu tư, hoạt động kinh doanh và loại hàng hóa dự kiến phân phối.
Một số nội dung quan trọng cần rà soát gồm:
6.1. Trường hợp nhà đầu tư thuộc phạm vi cam kết mở cửa thị trường
Doanh nghiệp cần kiểm tra:
6.2. Trường hợp hoạt động hoặc nhà đầu tư không thuộc phạm vi cam kết tương ứng
Ngoài các nội dung nêu trên, hồ sơ có thể phải giải trình thêm về:
Vì vậy, việc chuẩn bị phương án kinh doanh và giải trình ngay từ đầu có ý nghĩa quan trọng đối với khả năng được cấp phép.
7. Khi nào cần Giấy phép lập cơ sở bán lẻ?
Trường hợp doanh nghiệp FDI muốn mở một cơ sở bán lẻ tại địa điểm cụ thể, doanh nghiệp cần kiểm tra điều kiện cấp Giấy phép lập cơ sở bán lẻ.
Đối với cơ sở bán lẻ thứ nhất, các nội dung thường cần rà soát gồm:
Khi doanh nghiệp tiếp tục mở cơ sở bán lẻ ngoài cơ sở thứ nhất, cần xác định cơ sở mới có thuộc trường hợp phải thực hiện kiểm tra nhu cầu kinh tế (ENT) hay không.
Nếu thuộc diện ENT, hồ sơ cần được chuẩn bị theo các tiêu chí pháp luật quy định, trong đó có thể xem xét quy mô thị trường, số lượng cơ sở bán lẻ hiện hữu, tác động đến thị trường, giao thông, môi trường, phòng cháy chữa cháy và đóng góp kinh tế - xã hội.
8. Trình tự để nhà đầu tư nước ngoài triển khai hoạt động bán lẻ
Bước 1: Xác định mô hình kinh doanh
Nhà đầu tư cần xác định rõ mô hình bán lẻ, loại hàng hóa, phương thức phân phối và có dự kiến mở cơ sở bán lẻ hay không.
Bước 2: Rà soát điều kiện tiếp cận thị trường
Kiểm tra quốc tịch nhà đầu tư, tỷ lệ sở hữu, hoạt động dự kiến và các điều kiện tiếp cận thị trường tương ứng.
Bước 3: Thực hiện thủ tục đầu tư và thành lập doanh nghiệp
Đối với dự án thành lập mới, tùy trường hợp, nhà đầu tư thực hiện thủ tục đầu tư và thành lập tổ chức kinh tế theo quy định.
Bước 4: Xin Giấy phép kinh doanh
Nếu hoạt động thuộc trường hợp phải cấp phép, doanh nghiệp chuẩn bị và thực hiện thủ tục xin Giấy phép kinh doanh với nội dung phù hợp với quyền phân phối dự kiến.
Trong đó, Giấy phép kinh doanh thực hiện quyền phân phối bán lẻ hàng hóa là một trong những nội dung cần đặc biệt lưu ý khi doanh nghiệp muốn trực tiếp bán hàng cho người tiêu dùng.
Bước 5: Xin Giấy phép lập cơ sở bán lẻ
Nếu doanh nghiệp mở cửa hàng hoặc cơ sở bán lẻ thuộc trường hợp phải cấp phép, tiếp tục chuẩn bị hồ sơ và thực hiện thủ tục Giấy phép lập cơ sở bán lẻ cho địa điểm tương ứng.
Bước 6: Hoàn thiện các điều kiện để vận hành
Sau khi hoàn tất các thủ tục đầu tư và thương mại, doanh nghiệp cần tiếp tục rà soát các nghĩa vụ về thuế, hóa đơn, lao động, phòng cháy chữa cháy và giấy phép chuyên ngành đối với hàng hóa thuộc diện quản lý đặc biệt.
9. 7 sai lầm thường gặp khi nhà đầu tư nước ngoài bán lẻ tại Việt Nam
1. Nhầm quyền nhập khẩu với quyền bán lẻ.
Có quyền đưa hàng hóa vào Việt Nam không đồng nghĩa với việc được bán trực tiếp cho người tiêu dùng.
2. Cho rằng có IRC và ERC là có thể bán lẻ.
Doanh nghiệp cần tiếp tục kiểm tra giấy phép thương mại theo hoạt động thực tế.
3. Có Giấy phép kinh doanh nhưng bỏ qua Giấy phép lập cơ sở bán lẻ.
Việc mở cửa hàng cụ thể có thể phát sinh thủ tục riêng.
4. Không kiểm tra danh mục hàng hóa.
Một số nhóm hàng hóa có thể chịu điều kiện hoặc giấy phép chuyên ngành.
5. Chỉ đăng ký ngành nghề mà không rà điều kiện tiếp cận thị trường.
Đối với doanh nghiệp FDI, việc rà market access cần được thực hiện trước khi triển khai dự án.
6. Không kiểm tra điều kiện của địa điểm bán lẻ.
Địa chỉ, diện tích, mô hình cửa hàng và các điều kiện liên quan có thể ảnh hưởng đến khả năng cấp phép.
7. Chỉ tính thủ tục mở công ty mà chưa tính toàn bộ chuỗi thủ tục vận hành.
Doanh nghiệp cần lập kế hoạch từ giai đoạn đầu tư, thành lập, xin giấy phép thương mại đến khi chính thức vận hành.
10. Lưu ý về các hoạt động thương mại khác
Không phải mọi hoạt động thương mại của doanh nghiệp FDI đều được xử lý giống hoạt động bán lẻ.
Chẳng hạn, trường hợp doanh nghiệp thực hiện Giấy phép kinh doanh thực hiện hoạt động cho thuê hàng hóa thì cần xác định chính xác phạm vi dịch vụ, loại hàng hóa và điều kiện áp dụng.
Tương tự, doanh nghiệp có quyền nhập khẩu hoặc bán buôn cũng không nên mặc định rằng quyền này bao gồm quyền bán lẻ.
Việc phân tách từng quyền thương mại giúp doanh nghiệp xây dựng hồ sơ đầu tư và hồ sơ xin phép đúng ngay từ đầu.
11. Dịch vụ xin Giấy phép kinh doanh cho doanh nghiệp FDI tại DHtaxlaw
Để hoạt động bán lẻ được triển khai đúng phạm vi pháp luật cho phép, doanh nghiệp FDI cần rà soát đồng thời điều kiện đầu tư, quyền phân phối, loại hàng hóa, địa điểm và giấy phép thương mại.
DHtaxlaw cung cấp Dịch vụ xin Giấy phép kinh doanh cho doanh nghiệp FDI, hỗ trợ doanh nghiệp:
CÔNG TY TNHH TƯ VẤN LUẬT THIÊN THỦY (DHTAXLAW)
Địa chỉ: Tòa nhà MORITZ, Số 140 Nguyễn Văn Khối, Phường Thông Tây Hội, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
Điện thoại: 0911732048
Email: dhtaxlaw@dhtaxlaw.com.vn
>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ xin Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư
>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập công ty vốn nước ngoài
>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập công ty Việt Nam
>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập hộ kinh doanh