CÁCH BẦU THÀNH VIÊN HĐQT, BAN KIỂM SOÁT CÔNG TY CỔ PHẦN

Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát là những bộ phận quan trọng trong cơ cấu quản trị của công ty cổ phần. Việc bầu thành viên Hội đồng quản trị, Kiểm soát viên phải được thực hiện theo đúng thẩm quyền và trình tự do pháp luật doanh nghiệp quy định.

Bên cạnh đó, để các quyết định thuộc thẩm quyền của Đại hội đồng cổ đông có hiệu lực, nghị quyết phải đáp ứng điều kiện về tỷ lệ biểu quyết theo từng nội dung. Đặc biệt, việc bầu thành viên Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát có quy định riêng về phương thức bầu dồn phiếu.

Trong bài viết này, DHtaxlaw sẽ phân tích cách thức bầu thành viên Hội đồng quản trị, Ban kiểm soát cũng như tỷ lệ cần thiết để nghị quyết Đại hội đồng cổ đông được thông qua.

1. Ai có thẩm quyền bầu thành viên Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát?

Theo Luật Doanh nghiệp 2020, Đại hội đồng cổ đông là cơ quan có thẩm quyền quyết định các vấn đề quan trọng của công ty cổ phần.

Một trong những quyền của Đại hội đồng cổ đông là:

• Bầu thành viên Hội đồng quản trị;
• Miễn nhiệm thành viên Hội đồng quản trị;
• Bãi nhiệm thành viên Hội đồng quản trị;
• Bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Kiểm soát viên.

Như vậy, việc lựa chọn thành viên Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát không thuộc thẩm quyền riêng của Giám đốc, Tổng giám đốc hoặc Hội đồng quản trị mà phải được thực hiện thông qua Đại hội đồng cổ đông theo quy định.

Đối với doanh nghiệp đang trong quá trình thành lập công ty, việc xây dựng cơ cấu tổ chức và xác định số lượng thành viên Hội đồng quản trị, Ban kiểm soát cần được xem xét phù hợp với loại hình và quy mô doanh nghiệp.

2. Bầu thành viên Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát được thực hiện như thế nào?

Theo quy định về hình thức thông qua nghị quyết Đại hội đồng cổ đông, việc bầu, miễn nhiệm hoặc bãi nhiệm thành viên Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát phải được thực hiện bằng hình thức biểu quyết tại cuộc họp Đại hội đồng cổ đông, trừ trường hợp pháp luật hoặc Điều lệ công ty có quy định phù hợp.

Điều này có nghĩa là cổ đông có quyền biểu quyết sẽ tham gia cuộc họp và thực hiện quyền biểu quyết đối với các ứng viên được đề cử hoặc ứng cử vào Hội đồng quản trị, Ban kiểm soát.

Bầu dồn phiếu là gì?

Trừ trường hợp Điều lệ công ty quy định khác, việc bầu thành viên Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát được thực hiện theo phương thức bầu dồn phiếu.

Theo phương thức này, số phiếu mà mỗi cổ đông có được xác định dựa trên:

Tổng số phiếu bầu = Số cổ phần có quyền biểu quyết × Số thành viên cần bầu

Cổ đông có thể:

• Dồn toàn bộ số phiếu cho một ứng viên;
• Chia số phiếu cho nhiều ứng viên;
• Phân bổ số phiếu theo tỷ lệ mà mình lựa chọn.

Cách thức này giúp cổ đông có thể tập trung quyền biểu quyết vào ứng viên mà mình lựa chọn thay vì bắt buộc phải chia đều số phiếu.

3. Xác định người trúng cử thành viên HĐQT, Ban kiểm soát

Kết quả bầu thành viên Hội đồng quản trị hoặc Kiểm soát viên được xác định dựa trên số phiếu mà từng ứng viên nhận được.

Nguyên tắc xác định là:

1. Xếp các ứng viên theo số phiếu bầu từ cao xuống thấp;
2. Ưu tiên ứng viên có số phiếu cao hơn;
3. Lần lượt lựa chọn từ người có số phiếu cao nhất cho đến khi đủ số lượng thành viên theo Điều lệ công ty.

Trường hợp có ứng viên bằng phiếu nhau

Nếu có từ 02 ứng viên trở lên có cùng số phiếu và cùng cạnh tranh cho vị trí cuối cùng trong số lượng thành viên cần bầu, công ty có thể:

• Tổ chức bầu lại giữa những ứng viên có số phiếu bằng nhau; hoặc
• Áp dụng tiêu chí lựa chọn đã được quy định trong quy chế bầu cử hoặc Điều lệ công ty.

Do đó, doanh nghiệp nên xây dựng quy chế bầu cử rõ ràng để hạn chế tranh chấp khi phát sinh trường hợp các ứng viên có số phiếu ngang nhau.

4. Nghị quyết Đại hội đồng cổ đông được thông qua với tỷ lệ bao nhiêu?

Không phải mọi nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông đều áp dụng cùng một tỷ lệ biểu quyết. Luật Doanh nghiệp quy định tỷ lệ khác nhau tùy thuộc vào nội dung được đưa ra quyết định.

4.1. Nghị quyết cần từ 65% tổng số phiếu biểu quyết tán thành

Đối với một số vấn đề quan trọng, nghị quyết được thông qua khi có số cổ đông đại diện từ 65% tổng số phiếu biểu quyết trở lên của tất cả cổ đông tham dự và biểu quyết tại cuộc họp tán thành, trừ trường hợp Điều lệ công ty quy định tỷ lệ khác theo quy định pháp luật.

Các vấn đề tiêu biểu gồm:

• Loại cổ phần và tổng số cổ phần của từng loại;
• Thay đổi ngành, nghề và lĩnh vực kinh doanh;
• Thay đổi cơ cấu tổ chức quản lý công ty;
• Dự án đầu tư hoặc bán tài sản có giá trị từ 35% tổng giá trị tài sản trở lên theo báo cáo tài chính gần nhất, trừ trường hợp Điều lệ quy định tỷ lệ hoặc giá trị khác;
• Tổ chức lại hoặc giải thể công ty;
• Các vấn đề khác thuộc trường hợp Điều lệ công ty quy định.

4.2. Các nghị quyết thông thường

Đối với những vấn đề không thuộc nhóm phải áp dụng tỷ lệ đặc biệt, nghị quyết Đại hội đồng cổ đông được thông qua khi có trên 50% tổng số phiếu biểu quyết của tất cả cổ đông tham dự và biểu quyết tại cuộc họp tán thành, trừ các trường hợp pháp luật có quy định khác.

Điều lệ công ty có thể quy định tỷ lệ cụ thể phù hợp với quy định pháp luật.

5. Bầu thành viên HĐQT và Ban kiểm soát có áp dụng tỷ lệ 65% hoặc 51% không?

Việc bầu thành viên Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát có cơ chế riêng.

Theo quy định, trừ khi Điều lệ công ty có quy định khác, việc bầu được thực hiện theo phương thức bầu dồn phiếu.

Do đó, kết quả bầu không đơn thuần được xác định theo cách lấy một tỷ lệ phần trăm nhất định trên tổng số phiếu biểu quyết để xác định từng ứng viên trúng cử.

Thay vào đó, số phiếu bầu của từng ứng viên được so sánh từ cao xuống thấp và lựa chọn cho đến khi đủ số lượng thành viên cần bầu.

Đây là điểm doanh nghiệp cần lưu ý khi tổ chức Đại hội đồng cổ đông và xây dựng quy chế bầu cử.

6. Doanh nghiệp cần lưu ý gì khi tổ chức bầu HĐQT và Ban kiểm soát? 

Để quá trình bầu cử diễn ra đúng quy định, công ty cổ phần nên lưu ý:

• Xác định đúng thẩm quyền của Đại hội đồng cổ đông;
• Kiểm tra Điều lệ công ty để xác định số lượng thành viên cần bầu;
• Xác định danh sách cổ đông có quyền biểu quyết;
• Chuẩn bị danh sách ứng viên theo đúng điều kiện;
• Xây dựng quy chế bầu cử;
• Xác định chính xác số phiếu bầu của từng cổ đông;
• Thực hiện phương thức bầu dồn phiếu nếu Điều lệ không có quy định khác;
• Lập biên bản kiểm phiếu và công bố kết quả;
• Ghi nhận kết quả bầu trong nghị quyết, biên bản họp Đại hội đồng cổ đông.

Việc tuân thủ đúng trình tự giúp hạn chế nguy cơ nghị quyết bị khiếu nại hoặc bị yêu cầu xem xét về tính hợp lệ.

7. Dịch vụ thành lập và thay đổi doanh nghiệp tại DHtaxlaw 

Việc xây dựng cơ cấu quản trị phù hợp ngay từ khi thành lập sẽ giúp công ty cổ phần thuận lợi hơn trong quá trình vận hành và tổ chức Đại hội đồng cổ đông.

DHtaxlaw cung cấp Dịch vụ thành lập công ty tại TPHCM và Dịch vụ thành lập doanh nghiệp, hỗ trợ khách hàng trong quá trình thành lập và thực hiện các thủ tục pháp lý doanh nghiệp.

Các dịch vụ của DHtaxlaw gồm:

• Tư vấn lựa chọn loại hình doanh nghiệp;
• Tư vấn cơ cấu tổ chức và quản trị công ty cổ phần;
• Soạn thảo hồ sơ thành lập doanh nghiệp;
• Đăng ký doanh nghiệp trọn gói;
• Tư vấn và thực hiện thủ tục liên quan đến Giấy phép kinh doanh;
• Tư vấn thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp;
• Thay đổi ERC;
• Thay đổi thành viên, cổ đông và người đại diện theo pháp luật;
• Chuyển đổi loại hình doanh nghiệp;
• Tư vấn tổ chức Đại hội đồng cổ đông và các vấn đề pháp lý liên quan.

DHtaxlaw đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc xây dựng cơ cấu tổ chức, hoàn thiện hồ sơ pháp lý và thực hiện thủ tục theo đúng quy định.

8. Câu hỏi thường gặp 

Ai có quyền bầu thành viên Hội đồng quản trị?

Đại hội đồng cổ đông là cơ quan có quyền bầu, miễn nhiệm và bãi nhiệm thành viên Hội đồng quản trị của công ty cổ phần.

Ai bầu Kiểm soát viên?

Kiểm soát viên do Đại hội đồng cổ đông bầu, miễn nhiệm hoặc bãi nhiệm theo quy định của Luật Doanh nghiệp và Điều lệ công ty.

Bầu HĐQT có bắt buộc phải bầu dồn phiếu không?

Theo Luật Doanh nghiệp, nếu Điều lệ công ty không quy định khác thì việc bầu thành viên Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát phải được thực hiện theo phương thức bầu dồn phiếu.

Nghị quyết Đại hội đồng cổ đông thông thường cần bao nhiêu phiếu tán thành?

Về nguyên tắc, nghị quyết thuộc nhóm thông thường được thông qua khi có trên 50% tổng số phiếu biểu quyết của cổ đông tham dự và biểu quyết tại cuộc họp tán thành, trừ trường hợp thuộc nhóm phải áp dụng tỷ lệ cao hơn hoặc Điều lệ công ty có quy định khác theo pháp luật.

Nghị quyết về thay đổi cơ cấu tổ chức công ty cần tỷ lệ bao nhiêu?

Đây là một trong các nội dung thuộc nhóm nghị quyết quan trọng, theo đó về nguyên tắc cần có từ 65% tổng số phiếu biểu quyết của cổ đông tham dự và biểu quyết tại cuộc họp tán thành, trừ trường hợp Điều lệ công ty quy định tỷ lệ khác theo quy định pháp luật.

CÔNG TY TNHH TƯ VẤN LUẬT THIÊN THỦY (DHTAXLAW)

Địa chỉ: Tòa nhà MORITZ, Số 140 Nguyễn Văn Khối, Phường Thông Tây Hội, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam

Điện thoại: 0911732048

Email: dhtaxlaw@dhtaxlaw.com.vn

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ xin Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập công ty vốn nước ngoài

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập công ty Việt Nam

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập hộ kinh doanh